Κάνε κλικ και δες περισσότερο thesnewsline.com στην αναζήτηση της Google
Η πρόσφατη έκθεση του Ινστιτούτου SIPRI για το έτος 2025 καταγράφει ιστορικό ρεκόρ παγκόσμιων στρατιωτικών δαπανών, με την Ελλάδα να διατηρεί το τέταρτο υψηλότερο ποσοστό αμυντικών δαπανών ως προς το ΑΕΠ (3,0%) μεταξύ των ευρωπαϊκών μελών του ΝΑΤΟ.
Υπό το πρίσμα της πρόσφατης συμμαχικής συμφωνίας για τη σταδιακή μετακίνηση των εξοπλιστικών στόχων προς το 5,0% του ΑΕΠ έως το 2035, αναδύεται ένα κρίσιμο μακροοικονομικό ερώτημα: Πώς μπορεί μια μικρή ανοικτή οικονομία υπό ευρωπαϊκή δημοσιονομική επιτήρηση να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις αποτροπής χωρίς να προκαλέσει δημοσιονομικό εκτοπισμό κρίσιμων κοινωνικών πόρων, όπως η παιδεία και η υγεία;
Η απάντηση στο πρόβλημα αυτό επιχειρήθηκε να δοθεί μέσα από την επιστημονική μελέτη η οποία εκπονείται σε συνεργασία με τον Αναπληρωτή Καθηγητή του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής κ. Ανδρέα Αλεξόπουλο και παρουσιάστηκε από τον Ευάγγελο Κουτρουφίνη στο 4ο Διεθνές Επιστημονικό Συνέδριο «Ελλάδα 2040» του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών.
Η έρευνα αυτή συνδυάζει μακροοικονομικά υποδείγματα με πρωτογενή έρευνα πεδίου σε 229 εν ενεργεία στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων. Τα ευρήματα αποδεικνύουν ότι η αγορά οπλικών συστημάτων αποτελεί απλώς την κορυφή του παγόβουνου. Το πραγματικό στοίχημα για τη δημοσιονομική σταθερότητα κρίνεται στη διαχείριση του μακροχρόνιου λειτουργικού κόστους συντήρησης, δηλαδή του OpEx.
Σύμφωνα με τα στατιστικά δεδομένα της έρευνας, το Σώμα των Υπαξιωματικών αντιπροσώπευε το 69,9% των στελεχών που απάντησαν στο ερωτηματολόγιο, αναδεικνύοντας τη σημασία τους ως την τεχνική ραχοκοκαλιά της συντήρησης. Η μελέτη τεκμηριώνει ότι η συστηματική επένδυση στην εξειδικευμένη εκπαίδευση του προσωπικού αυτού, στα πρότυπα των σύγχρονων δικτυοκεντρικών
συστημάτων C5ISRT και της ασφάλειας πτήσεων και εδάφους, μειώνει δραστικά τους δείκτες αστοχίας υλικού. Η πρόληψη των τεχνικών βλαβών συμπιέζει άμεσα τις απρόβλεπτες δαπάνες υποστήριξης, προστατεύοντας τον κρατικό προϋπολογισμό από ανελαστικές λειτουργικές πιέσεις.
Για την υλοποίηση της «Ατζέντας 2030», προτείνεται ένα υβριδικό μοντέλο που εισάγει το αμερικανικό μοντέλο ιεραρχίας και προαγωγών σε συνδυασμό με την τεχνολογική εξειδίκευση, εναρμονισμένο με το φινλανδικό πρότυπο συνολικής άμυνας και ενεργού εφεδρείας. Η στρατηγική αυτή βασίζεται σε τρεις άξονες πολιτικής:
Πρώτον, στη θεσμοθέτηση μιας «ελεγχόμενης επαγγελματικής κινητικότητας» στελεχών μέσης ηλικίας προς την εγχώρια αγορά. Η διοχέτευση αυτή δύναται να μεταφέρει την πολύτιμη τεχνογνωσία τους στην ιδιωτική οικονομία, σπέρνοντας το έδαφος για τη δημιουργία καινοτόμων επιχειρήσεων διπλής χρήσης (dual-use) και διατηρώντας το εξειδικευμένο ανθρώπινο κεφάλαιο στον παραγωγικό ιστό της χώρας.
Δεύτερον, στη συγκρότηση Συμπράξεων Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) για τις δυνάμεις της εφεδρείας. Μέσω θεσμοθετημένων φορολογικών κινήτρων, οι ιδιωτικές εταιρείες αποκτούν συμφέρον να διατηρούν το τεχνικό επίπεδο του προσωπικού, μειώνοντας το κόστος για το κράτος.
Τρίτον, στη διασφάλιση των πνευματικών δικαιωμάτων και του πηγαίου κώδικα των συστημάτων, σε συνεργασία με φορείς όπως το Ελληνικό Κέντρο Αμυντικής Καινοτομίας, για την εξάλειψη του φαινομένου της εξάρτησης από ξένους προμηθευτές.
Συμπερασματικά, η αμυντική ισχύς δεν μετριέται πλέον με το ύψος των ονομαστικών κονδυλίων, αλλά με τη θεσμική ικανότητα μιας χώρας να συντηρεί και να αξιοποιεί τα μέσα της χωρίς να οδηγεί την οικονομία σε δημοσιονομική εξάντληση.
*Ο Ευάγγελος Κουτρουφίνης είναι Ανθυπασπιστής της Πολεμικής Αεροπορίας (Διερευνητής Αεροπορικών Ατυχημάτων), Υποψήφιος Διδάκτωρ στα Οικονομικά της Άμυνας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και εγγεγραμμένος αξιολογητής στο μητρώο του Ελληνικού Κέντρου Αμυντικής Καινοτομίας (ΕΛΚΑΚ). Αναλυτής του ΚΕΔΙΣΑ.
About the Author
