Υγεία: – Κίνδυνος αιφνίδιας απώλειας όρασης: Τα φάρμακα της κατηγορίας GLP-1 αγωνιστών (όπως η σεμαγλουτίδη στα Ozempic, Wegovy, Rybelsus και η τιρζεπατίδη στο Mounjaro / Zepbound) έχουν αλλάξει ριζικά τη θεραπεία του διαβήτη τύπου 2 και της παχυσαρκίας. Προσφέρουν σημαντική απώλεια βάρους (συχνά 15-20% ή και περισσότερο), καλύτερο έλεγχο του σαχαρώδους διαβήτη, μείωση καρδιαγγειακού κινδύνου και άλλα οφέλη.
Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια έχουν συσσωρευτεί αναφορές για σπάνιες αλλά σοβαρές παρενέργειες – και μία από τις πιο ανησυχητικές είναι η αιφνίδια απώλεια όρασης. Μία νέα μεγάλη ανάλυση αναφορών ανεπιθύμητων ενεργειών στο σύστημα του FDA (2017–2024), που δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο British Journal of Ophthalmology, φέρνει στο προσκήνιο ένα ιδιαίτερα ανησυχητικό εύρημα:
Οι ασθενείς που λαμβάνουν Wegovy (σεμαγλουτίδη σε υψηλότερη δόση, εγκεκριμένη ειδικά για παχυσαρκία) φαίνεται να διατρέχουν σχεδόν πενταπλάσιο κίνδυνο να εμφανίσουν μη-αρτηριτιδική πρόσθια ισχαιμική οπτική νευροπάθεια (NAION) σε σύγκριση με όσους παίρνουν Ozempic (σεμαγλουτίδη σε χαμηλότερη δόση, κυρίως για διαβήτη).
Τι είναι η NAION («οφθαλμικό εγκεφαλικό»);
Η NAION είναι μία ξαφνική, συνήθως ανώδυνη και μόνιμη απώλεια όρασης (συχνά σε ένα μάτι), που οφείλεται σε μειωμένη ροή αίματος προς το οπτικό νεύρο. Ονομάζεται συχνά «οφθαλμικό εγκεφαλικό» επειδή μοιάζει με εγκεφαλικό επεισόδιο αλλά αφορά το οπτικό νεύρο. Δεν υπάρχει αποτελεσματική θεραπεία για να επαναφέρει την όραση στις περισσότερες περιπτώσεις.
Παράγοντες κινδύνου για NAION είναι η υπέρταση, ο διαβήτης, η υπνική άπνοια, η υψηλή χοληστερίνη και η ηλικία άνω των 50 ετών – δηλαδή καταστάσεις που είναι συχνές σε άτομα με παχυσαρκία.Τα βασικά ευρήματα της μελέτηςΤο Wegovy εμφάνισε την ισχυρότερη συσχέτιση με NAION μεταξύ των σκευασμάτων σεμαγλουτίδης.
Ο κίνδυνος ήταν περίπου πέντε φορές υψηλότερος σε σχέση με το Ozempic. Οι άνδρες φάνηκαν να κινδυνεύουν περισσότερο από τις γυναίκες (περίπου 3 φορές). Δεν βρέθηκε αντίστοιχη ισχυρή συσχέτιση για άλλα GLP-1 φάρμακα (π.χ. tirzepatide/Mounjaro) σε αυτή την ανάλυση.
Πόσο συχνό είναι πραγματικά;
Η NAION παραμένει πολύ σπάνια ακόμα και στους χρήστες Wegovy. Οι ρυθμιστικές αρχές (EMA, FDA, MHRA) την έχουν χαρακτηρίσει πολύ σπάνια παρενέργεια (πιθανότατα λιγότερο από 1 στις 10.000 ασθενείς). Ωστόσο, επειδή εκατομμύρια άνθρωποι παίρνουν πλέον αυτά τα φάρμακα, ακόμα και σπάνιες επιπλοκές μεταφράζονται σε εκατοντάδες περιστατικά παγκοσμίως.
Τι λένε οι εταιρείες και οι αρχές;
Η Novo Nordisk (παρασκευάστρια του Ozempic/Wegovy) έχει ήδη ενημερώσει ότι η NAION προστέθηκε στις σπάνιες ανεπιθύμητες ενέργειες από το 2025. Συμβουλεύουν άμεση διακοπή και οφθαλμολογική εξέταση αν εμφανιστεί ξαφνική θολή όραση ή απώλεια όρασης.
Τι πρέπει να κάνουν οι ασθενείς;
Μην σταματάτε απότομα το φάρμακο χωρίς να μιλήσετε με τον γιατρό σας.
Αν εμφανίσετε ξαφνική απώλεια ή θόλωση όρασης (ακόμα και σε ένα μάτι), πηγαίνετε άμεσα σε οφθαλμίατρο ή τμήμα επειγόντων.
Οι γιατροί πρέπει να ζυγίζουν τα οφέλη (μεγάλη απώλεια βάρους, καλύτερος μεταβολικός έλεγχος, μείωση καρδιαγγειακού κινδύνου) έναντι των σπάνιων κινδύνων, ειδικά σε ασθενείς με πολλούς παράγοντες κινδύνου για NAION.
Τα GLP-1 φάρμακα παραμένουν από τα πιο αποτελεσματικά εργαλεία που έχουμε σήμερα κατά της παχυσαρκίας και του διαβήτη. Ωστόσο, όπως κάθε ισχυρό φάρμακο, χρειάζονται ενημερωμένη χρήση, τακτική παρακολούθηση και προσοχή σε νέα δεδομένα ασφάλειας.
(Πηγές: British Journal of Ophthalmology 2026, αναφορές EMA/FDA/MHRA, δημοσιεύματα Μαρτίου 2026)
https://bjo.bmj.com/content/early/2026/03/02/bjo-2025-328483