Στην πλατεία Ιπποδρομίου, στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, δεσπόζει ο Ιερός Ναός των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, η ιστορία του οποίου αντανακλά τόσο τη βυζαντινή παράδοση της πόλης όσο και τη νεότερη ιστορία της.
Η σταυροειδής εγγεγραμμένη με τρούλο εκκλησία βρίσκεται λίγα μέτρα μακριά από το σημείο όπου κατέρρευσε η πολυκατοικία, κατά τη διάρκεια του μεγάλου σεισμού, το 1978, στη Θεσσαλονίκη.
Η ιστορία του ναού
Ο σημερινός Ι.Ν. των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης εγκαινιάστηκε από τον Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης Παντελεήμονα Β’ το 1984. Να σημειωθεί σε αυτό το σημείο ότι είναι ο τρίτος κατά σειρά ναός που οικοδομήθηκε στο συγκεκριμένο σημείο.
Αν και είναι άγνωστες οι ακριβείς χρονολογίες ανέγερσης των δύο προηγούμενων ναών, χειρόγραφο της μονής Διονυσίου, αναφέρει πως ο πρώτος ναός υπήρχε κατά την διάρκεια του 16ου αιώνα. Μάλιστα ο ιεραπόστολος Jean – Baptiste Souciet, που διέμενε στην Θεσσαλονίκη από το 1726 μέχρι το 1733 καταγράφει την ύπαρξη της εκκλησίας.
Από το «Γενικόν Κτηματολόγιον της Ελληνικής Ορθοδόξου Κοινότητος Θεσσαλονίκης» πληροφορούμαστε ότι ο δεύτερος ναός ανακαινίσθηκε το 1818 και το 1908.
Το 1972 ο Ι.Ν. Κωνσταντίνου και Ελένης θα κατεδαφιστεί και το 1974 θα ξεκινήσουν οι εργασίες ανέγερσης της σημερινής εκκλησίας, οι οποίες ολοκληρώθηκαν σε χρονικό διάστημα δέκα ετών.
Κατά τις ανασκαφές στο σημείο το 1974, βρέθηκε μέσα σε λάρνακα το ιερό λείψανο του Οσιομάρτυρα Κυρίλλου εκ Θεσσαλονίκης, ο οποίος μαρτύρησε δια πυρός το 1566. Επίσης στην κατακόμβη της εκκλησίας εντοπίστηκαν και πρωτοχριστιανικοί τάφοι.
Στον Ι.Ν. των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης υπάρχει σήμερα και το παρεκκλήσιο του Αγίου Χρυστοστόμου.
Η Παναγία Πάντα Ελπίς
Η ιερή εικόνα της Παναγίας Πάντα Ελπίς δεσπόζει στο κέντρο του ναού. Πρόκειται για ένα ιερό θρησκευτικό και ιστορικό κειμήλιο το οποίο αγιογραφήθηκε σε εργαστήριο της Κωνσταντινούπολης και χρονολογείται περίπου στις αρχές του 14ου αιώνα.
Την εικόνα διέσωσαν και μετέφεραν μαζί τους πρόσφυγες από την Μικρά Ασία, μετά την Μικρασιατική Καταστροφή το 1922, όπου και την δώρισαν στην εκκλησία.
Στοιχεία Επικοινωνίας:
- Διεύθυνση: Πλατεία Ιπποδρομίου 2, Θεσσαλονίκη, 54621.
- Τηλέφωνο: 2310 262329
Πηγές: “Εγκαίνια Νεότερων Ναών της Θεσσαλονίκης (1912-2011) -Γεώργιος Κ. Τερμεντζόγλου, Ορθόδοξος Συναξαριστής, ΙΜΘ.
(Κείμενο-φωτογραφίες: Αριστέα Αθ. Βραζιώτη)
About the Author
