Το Bloomberg αποκάλυψε στις 22-23 Ιανουαρίου 2026 ότι η κυβέρνηση Ντόναλντ Τραμπ πιέζει για ριζική αναθεώρηση της αμυντικής συμφωνίας ΗΠΑ-Δανίας του 1951 (τροποποιημένη το 2004), με στόχο να αποκτήσει «carte blanche» (λευκή επιταγή / blank check) για μόνιμη και απεριόριστη στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία, χωρίς τις σημερινές υποχρεώσεις «συμβουλευτικής και ενημέρωσης» προς τη Δανία και τη Γροιλανδία πριν από σημαντικές αλλαγές σε εγκαταστάσεις ή επιχειρήσεις.
Η Αποκάλυψη του Bloomberg
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ («US Seeks Carte Blanche for Military Presence in Greenland»), η Ουάσινγκτον θέλει να καταργήσει εντελώς τις περιοριστικές ρήτρες της συμφωνίας, ώστε να μπορεί να αναπτύσσει βάσεις, πυραυλικά συστήματα (συμπεριλαμβανομένου του προτεινόμενου «Golden Dome»), εξορυκτικές δραστηριότητες και άλλες στρατιωτικές υποδομές χωρίς χρονικούς, νομικούς ή πολιτικούς περιορισμούς. Ο ίδιος ο Τραμπ δήλωσε σε συνέντευξη στο Fox Business (22 Ιανουαρίου):
«Θα έχουμε όλη τη στρατιωτική πρόσβαση που θέλουμε. Θα μπορούμε να βάλουμε στη Γροιλανδία ό,τι χρειαζόμαστε. Ουσιαστικά είναι πλήρης πρόσβαση, χωρίς τέλος και χωρίς χρονικό όριο.»
Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Άνα Κέλι συμπλήρωσε ότι, αν η συμφωνία ολοκληρωθεί, οι ΗΠΑ θα πετύχουν «όλους τους στρατηγικούς στόχους» στη Γροιλανδία «με ελάχιστο κόστος και σε μόνιμη βάση».Το Πλαίσιο Συμφωνίας στο ΝταβόςΚατά τη διάρκεια του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός (21-22 Ιανουαρίου 2026), ο Τραμπ συναντήθηκε με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε και ανακοίνωσε μέσω Truth Social τη δημιουργία «πλαισίου μιας μελλοντικής συμφωνίας» (framework of a future deal) για τη Γροιλανδία και την Αρκτική. Το Bloomberg αναφέρει ότι αυτό το πλαίσιο περιλαμβάνει:
- Μόνιμη και πλήρη πρόσβαση (total and permanent access) των ΗΠΑ.
- Ανάπτυξη πυραύλων και συστημάτων άμυνας.
- Δικαιώματα εξόρυξης ορυκτών και σπάνιων γαιών, με στόχο τον αποκλεισμό Κίνας και Ρωσίας.
- Ενίσχυση παρουσίας ΝΑΤΟ στην περιοχή High North (επτά χώρες).
- Απόσυρση των απειλών δασμών 10-25% σε ευρωπαϊκές χώρες (Δανία, Γερμανία, ΗΒ κ.ά.), που είχαν κλιμακωθεί νωρίτερα.
Μετά την ανακοίνωση, ο Τραμπ δήλωσε ότι «δεν θα επιβληθούν» οι δασμοί που είχαν προγραμματιστεί για 1 Φεβρουαρίου, χαρακτηρίζοντας το πλαίσιο «εξαιρετικό» και «την απόλυτη μακροπρόθεσμη λύση».
Στρατηγική Σημασία της Γροιλανδίας
Η Γροιλανδία είναι κρίσιμη λόγω:
- Της γεωστρατηγικής θέσης στην Αρκτική (νέοι ναυτιλιακοί δρόμοι λόγω κλιματικής αλλαγής).
- Των πλούσιων κοιτασμάτων σπάνιων γαιών και ορυκτών.
- Της υφιστάμενης βάσης Thule (ΗΠΑ διατηρούν ήδη παρουσία από το 1951).
Ο Τραμπ βλέπει την περιοχή ως απαραίτητη για την εθνική ασφάλεια, την αντιμετώπιση Ρωσίας/Κίνας και την οικονομική ανεξαρτησία από ξένες προμήθειες.
Αντιδράσεις Δανίας & Γροιλανδίας
- Η Δανή Πρωθυπουργός Μέτε Φρεντέρικσεν δήλωσε ανοιχτή σε «περαιτέρω επέκταση» της συμφωνίας, αλλά «με σεβαστό τρόπο».
- Η Γροιλανδία (Πρωθυπουργός Jens-Frederik Nielsen) επανέλαβε ότι η κυριαρχία είναι «κόκκινη γραμμή» – δεν συζητείται πώληση ή αλλαγή κυριαρχίας.
- Ο Ρούτε διευκρίνισε ότι οι συζητήσεις αφορούν μόνο πρακτικά ζητήματα ασφάλειας, όχι κυριαρχία.
Η τακτική Τραμπ χαρακτηρίζεται «maximalist»: ξεκινά με ακραίες απειλές (δασμοί, ακόμα και στρατιωτική επέμβαση), για να υποχωρήσει σε διαπραγματεύσεις και να εξασφαλίσει σημαντικές παραχωρήσεις χωρίς πλήρη αλλαγή κυριαρχίας. Οι λεπτομέρειες παραμένουν ασαφείς, οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται (με ρόλο Vance, Rubio κ.ά.), και η υπόθεση αναδεικνύει τις νέες εντάσεις στις διατλαντικές σχέσεις και τη γεωπολιτική σημασία της Αρκτικής το 2026.
Διαβάστε επίσης
About the Author
