Κάνε κλικ και δες περισσότερο thesnewsline.com στην αναζήτηση της Google
Η τουρκική εφημερίδα Hürriyet επέστρεψε το Σάββατο 17 Οκτωβρίου 2026 στις γνωστές αξιώσεις της Άγκυρας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο με τον προκλητικό τίτλο «Αυτός ο χώρος είναι δικός μου».
Το δημοσίευμα, που μετέφερε ο ανταποκριτής του ΣΚΑΪ στην Κωνσταντινούπολη Μανώλης Κωστίδης, περιγράφει μια νέα αντιπαράθεση NAVTEX που πυροδοτήθηκε από την πολυεθνική άσκηση Eunomia και συνδέεται άμεσα με τις προετοιμασίες για τις έρευνες βυθού του υποθαλάσσιου ηλεκτρικού καλωδίου Ελλάδας-Κύπρου (Great Sea Interconnector – GSI).
Η ανταλλαγή NAVTEX: Ηράκλειο vs Αττάλεια
Η Αθήνα εξέδωσε, μέσω του Σταθμού Ηρακλείου της Υδρογραφικής Υπηρεσίας του Πολεμικού Ναυτικού, NAVTEX για τη διεξαγωγή της πολυεθνικής άσκησης Eunomia σε περιοχή νοτίως του Καστελλόριζου. Σύμφωνα με λεπτομερείς αναφορές, η ελληνική αγγελία (HA29-1230/26) αφορούσε κυρίως τις 19 Οκτωβρίου 2026: πολυεθνικές ασκήσεις με πραγματικά πυρά από τις 04:00 έως τις 10:00 UTC σε ορθογώνια περιοχή μεταξύ 34°30′–34°49′ Β και 29°00′–29°20′ Α (περίπου 160 χλμ. νότια του Καστελλόριζου), καθώς και ευρύτερες αεροναυτικές δραστηριότητες από τις 12:00 έως τις 16:00 UTC σε πολύ μεγαλύτερη ζώνη που εκτείνεται ανατολικά της Κάσου και της Καρπάθου και νότια της Ρόδου.Nemesishd
Η Άγκυρα απάντησε λίγες ώρες αργότερα με αντι-NAVTEX (1018/26) από τον Σταθμό της Αττάλειας. Η τουρκική αγγελία επαναλαμβάνει τις ίδιες συντεταγμένες και δηλώνει ότι η περιοχή εμπίπτει στη δικαιοδοσία της Τουρκίας και ότι αρμόδιος σταθμός είναι η Αττάλεια, όχι το Ηράκλειο.
Η Αθήνα απορρίπτει την τουρκική αξίωση. Πάγια θέση της ελληνικής πλευράς είναι ότι ο Σταθμός Ηρακλείου είναι ο αρμόδιος, βάσει του πλαισίου του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (IMO), για την έκδοση ναυτιλιακών προειδοποιήσεων στη συγκεκριμένη ζώνη του FIR Αθηνών και της ελληνικής υφαλοκρηπίδας.
Τι είναι η άσκηση Eunomia και γιατί έχει σημασία
Η Eunomia είναι η ετήσια τετραμερής αεροναυτική άσκηση στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας QUAD (Ελλάδα, Κυπριακή Δημοκρατία, Γαλλία και Ιταλία), που ξεκίνησε το 2020. Στόχος της είναι η ενίσχυση της διαλειτουργικότητας των ενόπλων δυνάμεων των τεσσάρων χωρών, η προστασία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας και η συμβολή στη σταθερότητα και την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο, με ρητή αναφορά στην εφαρμογή της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS).
Προηγούμενες εκδόσεις (όπως η Eunomia 6-2025 τον Σεπτέμβριο του 2025) περιελάμβαναν αντικείμενα όπως βολές από πλοία, ασκήσεις αεράμυνας, ανθυποβρυχιακό πόλεμο, επιχειρήσεις θαλάσσιας απαγόρευσης και έρευνας-διάσωσης. Η φετινή δραστηριότητα έχει προγραμματιστεί από την άνοιξη και η επιλογή της περιοχής νοτίως του Καστελλόριζου δεν είναι τυχαία: η ζώνη επικαλύπτεται σημαντικά με τη σχεδιαζόμενη διαδρομή του υποβρυχίου καλωδίου ηλεκτρικής ενέργειας.
Το καλώδιο GSI και το ερευνητικό πλοίο Abeille Marengo
Η ίδια θαλάσσια περιοχή βρίσκεται στη σχεδιαζόμενη διαδρομή του γαλλικού ερευνητικού πλοίου Abeille Marengo (γαλλική σημαία, IMO 9388613), το οποίο θα διενεργήσει έρευνες βυθού για το έργο Great Sea Interconnector (ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης-Κύπρου). Η γαλλική εταιρεία Nexans, ανάδοχος του έργου πόντισης καλωδίου, υπέβαλε αιτήσεις στις ελληνικές αρχές (Υπουργείο Εξωτερικών και Λιμενικό Σώμα) γύρω στις 8-9 Οκτωβρίου 2026 για άδεια ερευνών. Οι εργασίες αναμένεται να ξεκινήσουν προς τα τέλη Οκτωβρίου και να διαρκέσουν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, αφού εκδοθεί η σχετική NAVTEX.
Η ελληνική κυβέρνηση έχει δηλώσει ότι οι αιτήσεις υποβλήθηκαν μόνο στις ελληνικές αρχές και ότι δεν επιτεύχθηκε συμφωνία με καμία άλλη χώρα. Η Άγκυρα, ωστόσο, θεωρεί ότι μέρος της διαδρομής συμπίπτει με την υφαλοκρηπίδα που έχει δηλώσει η ίδια (μεταξύ άλλων με βάση το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019) και απαιτεί προηγούμενο διπλωματικό συντονισμό και συγκατάθεση πριν από τις έρευνες. Η Τουρκία δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος στην UNCLOS και προωθεί το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» (Mavi Vatan), με ευρύτερες αξιώσεις σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο.
Λίγες ώρες μετά την πρώτη αντι-NAVTEX, η Άγκυρα εξέδωσε και δεύτερη, αμφισβητώντας κυπριακή αγγελία που σχετίζεται με έρευνες για καλώδιο δεδομένων (East to Med Corridor – EMC) στην κυπριακή ΑΟΖ. Η κίνηση αυτή εντάσσεται σε ένα ευρύτερο μοτίβο αμφισβήτησης της αρμοδιότητας τόσο της Αθήνας όσο και της Λευκωσίας να εκδίδουν NAVTEX σε περιοχές που η Τουρκία θεωρεί ότι εμπίπτουν στη δική της δικαιοδοσία.
Γιατί οι αντι-NAVTEX έχουν βάρος
Οι NAVTEX είναι διεθνώς αναγνωρισμένες ναυτιλιακές προειδοποιήσεις ασφαλείας που εκδίδονται από καθορισμένους σταθμούς υπό το σύστημα του IMO. Η έκδοση αντι-NAVTEX δεν ακυρώνει αυτόματα την ελληνική αγγελία, αλλά αποτελεί πολιτική και στρατηγική δήλωση αμφισβήτησης δικαιοδοσίας. Στην πράξη, δημιουργεί σύγχυση στους ναυτιλλομένους και λειτουργεί ως «πρόβα» για πιθανές αντιδράσεις όταν εκδοθεί η NAVTEX για τις έρευνες του καλωδίου. Παρόμοιες κινήσεις έχουν προηγηθεί σε προηγούμενες φάσεις του έργου GSI, που έχει καθυστερήσει επανειλημμένα λόγω γεωπολιτικών εντάσεων.
Το έργο GSI είναι στρατηγικής σημασίας για την ενεργειακή διασύνδεση της Κύπρου με την Ευρώπη και υποστηρίζεται από την ΕΕ. Συμμετοχή έχουν και γαλλικά κεφάλαια (Meridiam). Η παρουσία γαλλικού πλοίου και η συνεργασία με τη Γαλλία και την Ιταλία στο πλαίσιο της QUAD δίνουν στην άσκηση και στις έρευνες ευρωπαϊκή διάσταση, κάτι που η Άγκυρα παρακολουθεί στενά.
Συμπερασματικά
Η αντι-NAVTEX της Αττάλειας και ο τίτλος της Hürriyet δεν αποτελούν μεμονωμένο επεισόδιο. Εντάσσονται στη διαρκή διαμάχη για τις θαλάσσιες ζώνες, την υφαλοκρηπίδα και την αρμοδιότητα έκδοσης ναυτιλιακών αγγελιών στην Ανατολική Μεσόγειο. Ενώ η άσκηση Eunomia έχει προγραμματιστεί εδώ και μήνες και επικεντρώνεται στην ενίσχυση της συνεργασίας των τεσσάρων χωρών, η χρονική της σύμπτωση με τις προετοιμασίες για τις έρευνες του καλωδίου την καθιστά αφορμή για αναζωπύρωση των εντάσεων. Η Αθήνα επιμένει στην αρμοδιότητα του Ηρακλείου και στην εφαρμογή του διεθνούς δικαίου, ενώ η Άγκυρα επαναλαμβάνει την αξίωσή της ότι «ο χώρος είναι δικός της».
Οι επόμενες εβδομάδες θα δείξουν αν θα προχωρήσουν οι έρευνες χωρίς κλιμάκωση και μείζον επεισόδιο. Το καλώδιο παραμένει κρίσιμο έργο ενεργειακής ασφάλειας, αλλά η γεωπολιτική του διάσταση είναι αναπόφευκτη.
Διαβάστε επίσης
