Κάνε κλικ και δες περισσότερο thesnewsline.com στην αναζήτηση της Google
Οικονομία: Αλλαγές στη φορολόγηση των καπνικών προϊόντων που ενδέχεται να φέρουν σημαντικές ανατιμήσεις στα τσιγάρα προωθεί η Ευρωπαϊκή Ένωση, με τους καπνιστές να βρίσκονται αντιμέτωποι με το ενδεχόμενο να πληρώνουν “χρυσό” το πακέτο στο μέλλον.
Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ των κρατών-μελών βρίσκονται σε εξέλιξη, ωστόσο η προσπάθεια επίτευξης συμφωνίας προσέκρουσε σε εμπόδιο κατά τη συνεδρίαση του Eurogroup της Δευτέρας 9 Νοεμβρίου, καθώς η Μάλτα δεν έδωσε τη συγκατάθεσή της στην προτεινόμενη συμβιβαστική λύση.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η αναθεώρηση της ευρωπαϊκής οδηγίας για τη φορολογία των προϊόντων καπνού, η οποία προβλέπει αύξηση των ελάχιστων ειδικών φόρων κατανάλωσης στα τσιγάρα, αλλά και επέκταση της φορολόγησης σε προϊόντα όπως τα ηλεκτρονικά τσιγάρα, ο θερμαινόμενος καπνός και τα σακουλάκια νικοτίνης.
Η αρχική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που παρουσιάστηκε τον Ιούλιο του 2025, προέβλεπε σημαντική αύξηση του ελάχιστου ειδικού φόρου κατανάλωσης στα 215 ευρώ ανά 1.000 τσιγάρα, από 90 ευρώ που προβλέπει σήμερα το ευρωπαϊκό πλαίσιο. Η πρόταση αυτή προκάλεσε αντιδράσεις από αρκετές χώρες, οι οποίες εξέφρασαν ανησυχίες για τις επιπτώσεις στις τιμές, στην αγοραστική δύναμη των καταναλωτών και στην παράνομη διακίνηση καπνικών προϊόντων.
Το συμβιβαστικό σχέδιο και τα νέα χρονοδιαγράμματα
Στην προσπάθεια να περιοριστούν οι επιβαρύνσεις, η ιρλανδική προεδρία παρουσίασε αναθεωρημένο σχέδιο σταδιακής αύξησης των ελάχιστων φόρων. Ειδικότερα, προβλέπεται ο ελάχιστος ειδικός φόρος να διαμορφωθεί στα 140 ευρώ ανά 1.000 τσιγάρα από τον Ιούλιο του 2028, να αυξηθεί στα 170 ευρώ το 2030 και να φτάσει τα 200 ευρώ το 2032.
Για την Ελλάδα και ορισμένα ακόμη κράτη-μέλη εξετάζεται η δυνατότητα μεγαλύτερης μεταβατικής περιόδου, με πλήρη προσαρμογή έως το 2036, προκειμένου να περιοριστούν οι απότομες επιπτώσεις στην εγχώρια αγορά.
Ωστόσο, οι διαπραγματεύσεις στο Συμβούλιο Υπουργών Οικονομικών της ΕΕ (Ecofin) δεν κατέληξαν σε συμφωνία στις 9 Νοεμβρίου, καθώς η Μάλτα διατήρησε τις επιφυλάξεις της. Επειδή η αναθεώρηση της συγκεκριμένης οδηγίας απαιτεί ομοφωνία των κρατών-μελών, η διαδικασία παραμένει σε εκκρεμότητα.
Πόσο κοστίζει σήμερα ένα πακέτο στην Ελλάδα και τι μπορεί να αλλάξει
Στην ελληνική αγορά, οι τιμές των τσιγάρων κινούνται σήμερα περίπου από 4,20 έως 5 ευρώ ανά πακέτο, ανάλογα με την εμπορική επωνυμία. Η φορολογία αποτελεί ήδη μεγάλο μέρος της τελικής τιμής, καθώς ο ειδικός φόρος κατανάλωσης περιλαμβάνει πάγιο ποσό 82,50 ευρώ ανά 1.000 τσιγάρα και αναλογικό φόρο 26% επί της λιανικής τιμής.
Με βάση τα στοιχεία που παρουσιάζονται στη σχετική συζήτηση, σε ένα πακέτο αξίας 4,80 ευρώ ο ειδικός φόρος κατανάλωσης υπολογίζεται περίπου στα 2,90 ευρώ. Αν προστεθεί και ο ΦΠΑ, η συνολική φορολογική επιβάρυνση προσεγγίζει τα 3,83 ευρώ.
Τα σενάρια για την επόμενη ημέρα προκαλούν ήδη προβληματισμό. Μελέτη του Κέντρου Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών (ΚΕΠΕ), που εξετάζει διαφορετικές εκδοχές φορολογικών αυξήσεων, έχει παρουσιάσει ενδεχόμενες τιμές από 5,91 έως και 13,82 ευρώ ανά πακέτο. Πρόκειται, ωστόσο, για υποθετικά σενάρια και όχι για τιμές που έχουν αποφασιστεί ή πρόκειται να εφαρμοστούν άμεσα.
Η τελική επίπτωση στην τιμή θα εξαρτηθεί από το ύψος της φορολογίας που θα συμφωνηθεί, τις μεταβατικές περιόδους για κάθε χώρα, αλλά και τις εμπορικές αποφάσεις των καπνοβιομηχανιών.
Πόσο κοστίζει ένα πακέτο τσιγάρα στις ευρωπαϊκές χώρες
Η Ελλάδα εξακολουθεί να βρίσκεται ανάμεσα στις χώρες με τις χαμηλότερες τιμές τσιγάρων στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η εικόνα αλλάζει σημαντικά στη δυτική και βόρεια Ευρώπη, όπου η υψηλότερη φορολογία έχει διαμορφώσει πολύ ακριβότερη λιανική αγορά.
Ενδεικτικά, οι μέσες τιμές για ένα πακέτο 20 τσιγάρων στις αρχές του 2026 διαμορφώνονται ως εξής:
Υποθετικό σενάριο νέων τιμών στα τσιγάρα στην Ευρώπη
Πώς μπορεί να διαμορφωθούν οι μέσες τιμές ενός πακέτου τσιγάρων σε χώρες της ΕΕ, σε ένα υποθετικό σενάριο με συντελεστές αύξησης του 10%, 20% και 40%.
Στο τραπέζι και η φορολόγηση των ηλεκτρονικών τσιγάρων
Η ευρωπαϊκή πρωτοβουλία δεν περιορίζεται στα συμβατικά τσιγάρα. Στόχος είναι να δημιουργηθεί ένα ενιαίοτερο φορολογικό πλαίσιο για τα προϊόντα νικοτίνης, καλύπτοντας και κατηγορίες που έχουν αναπτυχθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια.
Συγκεκριμένα, προβλέπονται νέοι ελάχιστοι φορολογικοί συντελεστές για τα υγρά αναπλήρωσης των ηλεκτρονικών τσιγάρων, τα προϊόντα θερμαινόμενου καπνού και τα σακουλάκια νικοτίνης. Με αυτόν τον τρόπο, η Κομισιόν επιδιώκει να περιορίσει τις διαφορές μεταξύ των κρατών-μελών και να αντιμετωπίσει τη μετατόπιση των καταναλωτών προς εναλλακτικά προϊόντα.
Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι η αναθεώρηση της φορολογίας μπορεί να συμβάλει στη μείωση της κατανάλωσης καπνού και στην προστασία της δημόσιας υγείας.
Οι φόβοι για αύξηση του λαθρεμπορίου
Ένα από τα βασικά ζητήματα που έχουν τεθεί στις ευρωπαϊκές διαπραγματεύσεις είναι ο κίνδυνος ενίσχυσης της παράνομης αγοράς καπνικών προϊόντων. Η ελληνική πλευρά έχει εκφράσει επανειλημμένα ανησυχίες ότι οι μεγάλες και απότομες αυξήσεις στη φορολογία ενδέχεται να οδηγήσουν περισσότερους καταναλωτές σε παράνομα προϊόντα, με συνέπεια απώλειες δημοσίων εσόδων και ενίσχυση των κυκλωμάτων λαθρεμπορίου.
Το επόμενο διάστημα αναμένεται να συνεχιστούν οι διαβουλεύσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο, με στόχο να βρεθεί κοινά αποδεκτή λύση. Μέχρι τότε, δεν υπάρχει οριστική απόφαση για νέες αυξήσεις στις τιμές των τσιγάρων στην Ελλάδα, ούτε συγκεκριμένη ημερομηνία εφαρμογής των νέων φορολογικών συντελεστών.
About the Author
