Κάνε κλικ και δες περισσότερο thesnewsline.com στην αναζήτηση της Google
Ο συγγραφέας Διονύσης Χαριτόπουλος πέθανε σε ηλικία 79 ετών. Την είδηση γνωστοποίησαν την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου 2026 οι εκδόσεις Τόπος, με τις οποίες συνεργαζόταν από την ίδρυσή τους το 2007. Το τελευταίο διάστημα νοσηλευόταν σε νοσοκομείο της Αττικής αντιμετωπίζοντας σοβαρό πρόβλημα υγείας, ενώ τα προηγούμενα χρόνια είχε αποσυρθεί στο Μικρό Χωριό Ευρυτανίας. Με το βιβλίο του «Άρης, ο αρχηγός των ατάκτων» έδωσε την πληρέστερη, μέχρι σήμερα, τεκμηριωμένη βιογραφία του καπετάνιου του ΕΛΑΣ και έμεινε μία από τις πιο ανεξάρτητες φωνές της μεταπολεμικής ελληνικής πεζογραφίας.
Από το λιμάνι του Πειραιά στη διαφήμιση
Γεννήθηκε στον Πειραιά στις 27 Αυγούστου 1947 και μεγάλωσε στις φτωχικές συνοικίες του. Από την πλευρά του πατέρα καταγόταν από τη Μέσα Μάνη και από την πλευρά της μητέρας από το Μικρό Χωριό Ευρυτανίας. Από μικρή ηλικία δούλεψε σε σκληρές χειρωνακτικές δουλειές στο λιμάνι και στα γύρω μηχανουργεία και εργοστάσια. Άφησε ημιτελείς δύο απόπειρες σπουδών, στην Αθήνα και στο Λονδίνο, και εργάστηκε επί χρόνια στη διαφήμιση, μέχρι το 1990, οπότε εγκατέλειψε οριστικά κάθε βιοποριστική δραστηριότητα για να αφοσιωθεί στη γραφή.
Είχε παντρευτεί τη δημοσιογράφο Μαλβίνα Κάραλη· ο γάμος τους διήρκεσε έως το 2002. Σύμφωνα με βιογραφικά σημειώματα εκδοτικών κύκλων, είχε κάνει δύο γάμους και από τον πρώτο είχε αποκτήσει δύο γιους.
«Πέθανε», όπως το ήθελε
Η ανακοίνωση των εκδόσεων Τόπος, ακολουθεί τη δική του εντολή για λιτότητα: «Πέθανε ο Διονύσης Χαριτόπουλος. Το γράφουμε όπως το ήθελε, ούτε έφυγε, ούτε αποχώρησε, ούτε άλλα τέτοια. Ολιγαρκής, ανθεκτικός και μπεσαλής στη ζωή και τη γραφή του».
Τον περιγράφουν ως «γέννημα θρέμμα Πειραιώτη», ευγνώμονα, όπως έλεγε ο ίδιος, που έζησε σε «ζόρικες εποχές» στον Πειραιά, όπου το λιμάνι τού έκανε «ταχύρρυθμα μαθήματα επιβίωσης, αξιοπρέπειας και ανθρωπογνωσίας». Οι εκδότες σημειώνουν ότι από το πρώτο του βιβλίο, το 1976, είχε κερδίσει τον έπαινο κριτικών και αναγνωστών, αλλά και την αδυναμία τους να τον κατατάξουν: ακατάτακτος, αυτόνομος, έξω από σχολές, ρεύματα και παρέες.
Εικοσιτέσσερα βιβλία, σχεδόν πάντα βιωματικά
Από τη συλλογή διηγημάτων «Δανεικιά γραβάτα» (1976) μέχρι το τέλος, η γραφή του έμεινε δεμένη με όσα είχε ζήσει. Ακολούθησαν, μεταξύ άλλων, τα μυθιστορήματα «525 τάγμα πεζικού» (1981) και «Τα παιδιά της Χελιδόνας» (1983), η νουβέλα «Δέσποινα» (1984), τα διηγήματα «Τη νύχτα που έφυγε ο Μπούκοβι» (1989), οι νουβέλες «Εναντίον του Marlboro» (1991) και «Από εδώ πέρασε ο Κιλρόι» (1992), τα θεατρικά «Λίστα γάμου» και «Αυγά μαύρα», το δοκίμιο «Ημών των ιδίων», το μυθιστόρημα «Ο άνεμος κουβάρι» (2005), το «Εγχειρίδιο βλακείας» (2008), το «Εκ Πειραιώς» (2012), οι «Πειραιώτες» (2016), οι «Σχέσεις» (2017) και η μυθιστορηματική αυτοβιογραφία «Έρωτες στη Μεταπολίτευση» (2019).
Συνολικά άφησε 24 βιβλία. Με τις εκδόσεις Τόπος κυκλοφόρησαν 12 τίτλοι και επανεκδόθηκαν άλλοι 12, δηλαδή το σύνολο του προηγούμενου έργου του.
Ο «Άρης» και οι «Άτακτοι»
Το βιβλίο που τον καθιέρωσε ευρύτερα είναι η ιστορική βιογραφία «Άρης, ο αρχηγός των ατάκτων». Η οριστική έκδοση κυκλοφόρησε το 2003· οι πρώτοι τόμοι είχαν εμφανιστεί από τα τέλη της δεκαετίας του 1990. Προηγήθηκε πολυετής έρευνα: διασταύρωση βιβλιογραφίας και αρχείων, εκατοντάδες συνεντεύξεις με αντάρτες, καπετάνιους και χωρικούς, και επιτόπια παρακολούθηση των διαδρομών του Βελουχιώτη από βουνό σε βουνό.
Ο Χαριτόπουλος παρουσίασε τον Θανάση Κλάρα ως τον άνθρωπο που συγκρότησε τον μεγαλύτερο εθελοντικό στρατό της νεότερης ελληνικής ιστορίας και μια «Ελεύθερη Ελλάδα» μέσα στην κατεχόμενη Ευρώπη, και ταυτόχρονα ως μορφή που απορρίφθηκε διαδοχικά από κατακτητές, Βρετανούς, τη συντηρητική παράταξη και την ηγεσία του ΚΚΕ. Το τελευταίο του βιβλίο, «Οι Άτακτοι» (Πρόσωπα και Γεγονότα, 2022), μετατοπίζει το βλέμμα από τον αρχικαπετάνιο στους ίδιους τους αντάρτες και τις αντάρτισσες του ΕΛΑΣ, τους οποίους αντιμετωπίζει ως αγωνιστές της ελευθερίας και όχι ως «κόκκινους επαναστάτες».
Ο αποχαιρετισμός και η παρακαταθήκη
Οι εκδόσεις Τόπος τον αποχαιρετούν «σαν σιωπηλός κυκλικός χορός», θυμίζοντας ότι το μόνο τραγούδι που χόρευε ήταν το «Ίσως αύριο» του Βασίλη Τσιτσάνη. Κρατούν ως παρακαταθήκη τη φράση που είχε επιλέξει για άνοιγμα στο τελευταίο του βιβλίο: «Θα είμαι πάντα με τους ξυπόλυτους, έξω απ’ τα Χειμερινά Ανάκτορα, ακόμη κι αν είναι χειρότεροι απ’ τους μέσα, γιατί αυτοί έχουν το δίκιο με το μέρος τους». Στην ανακοίνωση απευθύνουν θερμή αγκαλιά «στο πανάξιο παλληκάρι» του Κώστα και στον αδελφό του Γιάννη.
Ο Χαριτόπουλος έμεινε, όπως σημειώνουν οι εκδότες του, αντικομφορμιστής: δεν ακολούθησε τις επιταγές της εποχής του και η γραφή του αντλούσε από τον Πειραιά της φτώχειας, τη διαφήμιση που εγκατέλειψε και την έρευνα για την Αντίσταση. Τα βιβλία του, σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση, είναι «η μοναδική του κληρονομιά σε όλο τον κόσμο».
About the Author
