Κάνε κλικ και δες περισσότερο thesnewsline.com στην αναζήτηση της Google
Διεθνή: Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου 2026 ότι κατέληξε σε συμφωνία με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν για άμεση διάθεση σημαντικών ποσοτήτων ρωσικού ντίζελ στις αμερικανικές και παγκόσμιες αγορές. Η κίνηση, που συνοδεύτηκε από προσωρινή άρση αμερικανικών κυρώσεων, αποτελεί απότομη αναστροφή της πολιτικής πίεσης προς τη Μόσχα και αποσκοπεί κυρίως στη συγκράτηση των υψηλών τιμών καυσίμων λίγες εβδομάδες πριν τις ενδιάμεσες εκλογές (midterms) στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Οι λεπτομέρειες της συμφωνίας και οι ποσότητες
Σύμφωνα με ανάρτηση του Τραμπ στο Truth Social, η τηλεφωνική επικοινωνία με τον Πούτιν – την οποία χαρακτήρισε «εξαιρετικά επιτυχημένη» – κατέληξε στη δέσμευση της Ρωσίας να διαθέσει άμεσα πάνω από 300.000 τόνους ντίζελ στην αμερικανική και διεθνή αγορά. Ακολούθως προβλέπονται επιπλέον 500.000 τόνοι μέσα στον Νοέμβριο, άλλοι 1 εκατομμύριο τόνοι αμέσως μετά και, ανάλογα με την κατάσταση των ρωσικών διυλιστηρίων, ακόμη 3 εκατομμύρια τόνοι σε σύντομο χρονικό διάστημα. Συνολικά η συμφωνία μπορεί να ξεπεράσει τους 4,8 εκατομμύρια τόνους.
Το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών (OFAC) εξέδωσε προσωρινή γενική άδεια (General License 135) που επιτρέπει την πώληση, παράδοση, εκφόρτωση και εισαγωγή ρωσικού ντίζελ μέχρι τις 7 Απριλίου 2027. Η Ρωσία είχε επιβάλει απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ νωρίτερα το 2026, κυρίως λόγω ουκρανικών επιθέσεων σε διυλιστήρια και εγχώριας ζήτησης. Ο Πούτιν επιβεβαίωσε μέσω του Κρεμλίνου την ετοιμότητα της Μόσχας να προμηθεύσει πετρέλαιο και προϊόντα πετρελαίου στις ΗΠΑ και τις παγκόσμιες αγορές, ενώ ο απεσταλμένος του Κίριλ Ντμίτριεφ χαιρέτισε τη συνεργασία ως επωφελή για τον κόσμο.
Το πλαίσιο: ρεκόρ τιμών, πόλεμος στο Ιράν και ουκρανικά πλήγματα
Οι τιμές του ντίζελ στις ΗΠΑ έχουν εκτοξευθεί, με τον εθνικό μέσο όρο να φτάνει περίπου τα 6,28 δολάρια ανά γαλόνι (από ρεκόρ περίπου 6,53 δολαρίων στα τέλη Σεπτεμβρίου, σύμφωνα με την AAA). Η κρίση οφείλεται σε συνδυασμό παραγόντων: τον πόλεμο των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν από τον Φεβρουάριο του 2026 (που επηρέασε τη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ και άλλες διαδρομές), την απαγόρευση εξαγωγών της Ρωσίας και τις ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικές εγκαταστάσεις διύλισης, οι οποίες μείωσαν την παραγωγή κατά περίπου 30% σύμφωνα με εκτιμήσεις του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας. Οι αναλυτές σημειώνουν ότι η ρωσική απαγόρευση αφαίρεσε περίπου 800.000 βαρέλια ημερησίως από την παγκόσμια αγορά.
Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα συνδέσει τις υψηλές τιμές με τις ουκρανικές επιθέσεις και έχει ασκήσει πίεση στο Κίεβο να τις σταματήσει. Σύμφωνα με αναφορές του Axios (που μεταφέρθηκαν από ελληνικά μέσα), ο Τραμπ προχώρησε στη συμφωνία αφού η Ουκρανία αγνόησε περίπου έξι αμερικανικά αιτήματα για παύση των πληγμάτων σε ρωσικά διυλιστήρια. Παράλληλα, αμερικανοί απεσταλμένοι (Steve Witkoff και Jared Kushner) βρίσκονταν σε συνομιλίες με ουκρανική αντιπροσωπεία στο Μαϊάμι για το τέλος του πολέμου.
Αντιδράσεις: οργή από Ζελένσκι και αμφιβολίες αναλυτών
Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι κατήγγειλε τη συμφωνία ως «δώρο στον Πούτιν» και «επένδυση σε έναν πόλεμο που πρέπει να τελειώσει, όχι να παραταθεί». Την χαρακτήρισε «αδύναμη απόφαση ισχυρών εταίρων» και δήλωσε ότι η ομάδα του χρησιμοποιείται ως «προπέτασμα καπνού». Υποστήριξε ότι η Ουκρανία θα σταματήσει τις επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια μόνο αν η Ρωσία σταματήσει τις επιθέσεις στην ουκρανική ενεργειακή υποδομή, και προειδοποίησε ότι η Μόσχα θα ανταποδώσει με «περαιτέρω τρόμο».
Από την αμερικανική πλευρά, Δημοκρατικοί γερουσιαστές (όπως ο Chuck Schumer) επέκριναν την κίνηση ως χρηματοδότηση της ρωσικής πολεμικής μηχανής, καλώντας τον Τραμπ να τερματίσει πρώτα τον πόλεμο με το Ιράν. Η συμφωνία έρχεται μόλις λίγες εβδομάδες μετά την υπογραφή από τον Τραμπ ευρείας νομοθεσίας κυρώσεων κατά της Ρωσίας, που στόχευε στα ενεργειακά έσοδα της Μόσχας. Οι αναλυτές, όπως ο Dan Pickering της Pickering Energy Partners, εκτιμούν ότι οι ποσότητες αντιστοιχούν σε περίπου 5-6% αύξηση προσφοράς μέχρι το τέλος του έτους και είναι «χρήσιμες αλλά όχι καθοριστικές» για τις παγκόσμιες αγορές. Οι αρχικές παραδόσεις (300.000 + 500.000 τόνοι) ισοδυναμούν με περίπου 6 εκατομμύρια βαρέλια – περίπου 1,5 ημέρα αμερικανικής ζήτησης. Τα futures του ντίζελ υποχώρησαν μετά την ανακοίνωση, αλλά οι ειδικοί αμφιβάλλουν για ουσιαστική και διαρκή πτώση των τιμών, ενώ αμφισβητούν και την ικανότητα της Ρωσίας να παραδώσει τις πλήρεις ποσότητες λόγω ζημιών στα διυλιστήρια.
Γεωπολιτικές επιπτώσεις και όρια της συμφωνίας
Η συμφωνία σηματοδοτεί σημαντική χαλάρωση της πολιτικής απομόνωσης της Ρωσίας στον ενεργειακό τομέα, μετά από χρόνια κυρώσεων λόγω της εισβολής στην Ουκρανία το 2022. Οι ΗΠΑ δεν εισήγαγαν ρωσικό πετρέλαιο ή αέριο από τότε. Αν και οι άλλες κυρώσεις (π.χ. σε περιουσιακά στοιχεία) παραμένουν, η προσωρινή άδεια δίνει στη Μόσχα πρόσβαση σε έσοδα που μπορούν να υποστηρίξουν τις πολεμικές επιχειρήσεις. Ταυτόχρονα, ο Τραμπ παρουσίασε την κίνηση ως προτεραιότητα για χαμηλότερες τιμές σε αγρότες, κτηνοτρόφους και οδηγούς φορτηγών, συνδέοντάς την και με ευρύτερες προσπάθειες σταθεροποίησης (όπως προηγούμενες συμφωνίες G7 για απελευθέρωση αποθεμάτων).
Παραμένουν ασαφή τα ακριβή ανταλλάγματα που έλαβε η Ρωσία, ο τρόπος πληρωμής και το χρονοδιάγραμμα πραγματικών παραδόσεων. Η εξέλιξη υπογραμμίζει την ένταση ανάμεσα στην ενεργειακή ασφάλεια των ΗΠΑ ενόψει εκλογών και στη διατήρηση της υποστήριξης προς την Ουκρανία, ενώ οι παράλληλες ειρηνευτικές συνομιλίες στο Μαϊάμι προσθέτουν ακόμη μία διάσταση αβεβαιότητας για την πορεία του πολέμου.
Οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στις τιμές και στη γεωπολιτική ισορροπία θα εξαρτηθούν από την πραγματική εκτέλεση των παραδόσεων και τις εξελίξεις στα μέτωπα της Ουκρανίας και του Ιράν.
Με πληροφορίες από AP, BBC, CNN, Reuters
About the Author
