Κάνε κλικ και δες περισσότερο thesnewsline.com στην αναζήτηση της Google
Η μεγάλη συνάντηση πρυτάνεων και αντιπρυτάνεων 16 ελληνικών και 40 γαλλικών δημόσιων πανεπιστημίων στο Παρίσι, την 1η Οκτωβρίου 2026, μετέτρεψε τη μακρά εκπαιδευτική σχέση των δύο χωρών σε συγκεκριμένη ατζέντα συνεργασίας. Επικεφαλής της ελληνικής αποστολής ήταν ο υφυπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, αρμόδιος για την Ανώτατη Εκπαίδευση, Νίκος Παπαϊωάννου. Η συνάντηση εντάχθηκε στο πλαίσιο της «Journée Pays» (Ημέρας Χώρας) που διοργάνωσε το Campus France και αποτέλεσε το πρώτο ουσιαστικό βήμα υλοποίησης του Σχεδίου Δράσης Ελλάδας–Γαλλίας για την ανώτατη εκπαίδευση και την επιστημονική έρευνα της περιόδου 2026-2030.
Το πλαίσιο: από την πολιτική συμφωνία στην ακαδημαϊκή πράξη
Το Σχέδιο Δράσης υπογράφηκε τον Απρίλιο του 2026 από την υπουργό Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη και τη Γαλλίδα ομόλογό της, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του προέδρου της Γαλλικής Δημοκρατίας Εμανουέλ Μακρόν, κατά την επίσημη επίσκεψη του τελευταίου στην Ελλάδα. Προβλέπει πολυετή οδικό χάρτη για συμπράξεις πανεπιστημίων και ερευνητικών οργανισμών, ενίσχυση της κινητικότητας, στήριξη κοινών προγραμμάτων και συμβολή στον Ευρωπαϊκό Χώρο Ανώτατης Εκπαίδευσης και Έρευνας. Περιλαμβάνει επίσης την αξιοποίηση των Ευρωπαϊκών Πανεπιστημιακών Συμμαχιών και την εντατικοποίηση των ανταλλαγών μέσω Erasmus+.
Η συνάντηση του Παρισιού ήρθε ως συνέχεια προηγούμενων επαφών. Τον Φεβρουάριο του 2026, στη Γαλλική Πρεσβεία στην Αθήνα, εκπρόσωποι ελληνικών και γαλλικών ιδρυμάτων είχαν συμφωνήσει στην ανάγκη στρατηγικού σχεδίου γύρω από τις ευρωπαϊκές συμμαχίες, τα κοινά μεταπτυχιακά και τις συνεπιβλέψεις διδακτορικών. Τον Ιούνιο του ίδιου έτους πραγματοποιήθηκε στο Γαλλικό Ινστιτούτο Ελλάδος το 1ο Ελληνογαλλικό Φόρουμ Έρευνας και Καινοτομίας, με συμμετοχή πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων και επιχειρήσεων σε τομείς όπως η ενέργεια, η υγεία, η ασφάλεια και οι ψηφιακές τεχνολογίες. Παράλληλα λειτουργεί το πρόγραμμα επιστημονικής συνεργασίας Hubert Curien («Αριστοτέλης»), που χρηματοδοτεί κοινά ερευνητικά σχέδια μέσω του ΙΚΥ και της γαλλικής πλευράς.
Τι συζητήθηκε στο Παρίσι
Στο επίκεντρο βρέθηκαν τέσσερις άξονες που ήδη είχαν αναδειχθεί ως προτεραιότητες από το Campus France και τις πρεσβείες:
- Ενίσχυση της κινητικότητας φοιτητών, ακαδημαϊκού και διοικητικού προσωπικού.
- Ανάπτυξη περισσότερων κοινών μεταπτυχιακών προγραμμάτων σπουδών.
- Διεύρυνση των προγραμμάτων συνεπίβλεψης διδακτορικών διατριβών (cotutelles).
- Νέες ερευνητικές συνεργασίες και αξιοποίηση των Ευρωπαϊκών Πανεπιστημιακών Συμμαχιών, ώστε η διασύνδεση Ελλάδας και Γαλλίας να γίνει πυκνότερη μέσα σε ήδη υπάρχοντα ευρωπαϊκά δίκτυα.
Σύμφωνα με την προετοιμασία της «Journée Pays», προβλέπονται θεματικές ομάδες εργασίας για την κινητικότητα και τα κοινά προγράμματα, την έρευνα και τις συνεπιβλέψεις, καθώς και τη διακυβέρνηση και τη διοικητική συνεργασία εντός των ευρωπαϊκών συμμαχιών. Η πλατφόρμα του Campus France επέτρεψε επίσης διμερείς συναντήσεις (B2B) μεταξύ ιδρυμάτων, ώστε οι γενικές διακηρύξεις να μετατραπούν σε συγκεκριμένα μνημόνια και συμφωνίες.
Ο υφυπουργός Παπαϊωάννου, μετά τη συνάντηση, τόνισε: «Τα ελληνικά δημόσια πανεπιστήμια διαθέτουν ανθρώπους, γνώση και ερευνητικό έργο που μπορούν να σταθούν ισότιμα διεθνώς. Δική μας δουλειά είναι να ανοίγουμε περισσότερες πόρτες για τα πανεπιστήμιά μας και περισσότερες ευκαιρίες για τους φοιτητές και τους νέους ερευνητές μας». Συμπλήρωσε ότι η διεθνής παρουσία αποκτά αξία όταν φτάνει στον ίδιο τον φοιτητή: όταν του δίνει τη δυνατότητα να παρακολουθήσει μέρος των σπουδών του στο εξωτερικό, να συμμετάσχει σε κοινό πρόγραμμα ή να ενταχθεί σε διεθνές ερευνητικό δίκτυο.
Στις επαφές αναμενόταν και η συμμετοχή του Γάλλου υπουργού Εθνικής Παιδείας, ενώ από ελληνικής πλευράς παρόν ήταν και το προεδρείο της Συνόδου των Πρυτάνεων. Τα 16 ελληνικά ιδρύματα αντιπροσωπεύουν το μεγαλύτερο μέρος του δημόσιου πανεπιστημιακού χάρτη· η ακριβής ονομαστική λίστα δεν δημοσιοποιήθηκε στα δελτία τύπου, αλλά η κλίμακα (56 ιδρύματα συνολικά στο τραπέζι) καθιστά τη συνάντηση μία από τις ευρύτερες διμερείς ακαδημαϊκές συγκεντρώσεις των τελευταίων ετών.
Γιατί έχει σημασία
Η Γαλλία παραμένει ένας από τους βασικούς ευρωπαϊκούς προορισμούς για Έλληνες φοιτητές και ερευνητές, ενώ τα ελληνικά πανεπιστήμια συμμετέχουν ήδη σε αρκετές Ευρωπαϊκές Πανεπιστημιακές Συμμαχίες (μεταξύ άλλων EU-CONEXUS, CIVIS και άλλες). Κοινά μεταπτυχιακά και συνεπιβλέψεις διδακτορικών επιτρέπουν διπλά πτυχία ή κοινές διατριβές χωρίς ο φοιτητής να εγκαταλείπει πλήρως το ελληνικό ίδρυμα, μειώνοντας το κόστος και ενισχύοντας την επιστροφή γνώσης. Η ερευνητική συνεργασία, ιδίως σε τομείς όπου και οι δύο χώρες έχουν κρίσιμη μάζα (θαλάσσιες επιστήμες, πολιτιστική κληρονομιά, ενέργεια, ψηφιακές τεχνολογίες, δημόσια διοίκηση), μπορεί να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα σε ευρωπαϊκά προγράμματα όπως το Horizon Europe.
Παράλληλα, η διεθνοποίηση δεν περιορίζεται στην εξερχόμενη κινητικότητα. Ξενόγλωσσα προπτυχιακά και δεκάδες διεθνή μεταπτυχιακά που ήδη λειτουργούν στα ελληνικά ΑΕΙ δημιουργούν τη βάση για εισερχόμενους φοιτητές από τη Γαλλία, ιδίως αν συνοδεύονται από σαφείς συμφωνίες αναγνώρισης και κοινά προγράμματα. Η εμπειρία από προηγούμενες συμφωνίες (όπως εκείνη του Αριστοτελείου με το γαλλικό Institut National du Service Public στον τομέα της δημόσιας διοίκησης, ή οι συνεργασίες της Σορβόννης Παρισιού-Βορρά με Πάντειο, ΕΚΠΑ και Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου) δείχνει ότι οι θεσμικές επαφές υψηλού επιπέδου ακολουθούνται συχνά από συγκεκριμένα μνημόνια.
Προοπτικές και όρια
Η συνάντηση δεν ανακοίνωσε νέα χρηματοδοτικά κονδύλια ή μετρήσιμους στόχους (αριθμό νέων κοινών μεταπτυχιακών, ποσοστό αύξησης κινητικότητας). Η αξία της έγκειται στη θεσμική δέσμευση και στη δημιουργία μηχανισμού παρακολούθησης μέσω των ομάδων εργασίας. Το αν οι συζητήσεις θα αποδώσουν θα κριθεί από τις συμφωνίες που θα υπογραφούν τους επόμενους μήνες και από την ικανότητα των ιδρυμάτων να ξεπεράσουν διοικητικά εμπόδια (αναγνώριση πιστωτικών μονάδων, διπλή επίβλεψη, γλωσσικά ζητήματα, χρηματοδότηση μετακινήσεων).
Σε ένα ευρωπαϊκό τοπίο όπου οι συμμαχίες πανεπιστημίων και τα κοινά διπλώματα γίνονται βασικό εργαλείο ανταγωνιστικότητας, η ελληνογαλλική σχέση διαθέτει ιστορικό βάθος, γλωσσική και πολιτισμική εγγύτητα και ήδη λειτουργούντα δίκτυα. Η συνάντηση της 1ης Οκτωβρίου στο Παρίσι έθεσε το πλαίσιο· η συνέχεια εξαρτάται από το πόσο γρήγορα οι πρυτανικές αρχές θα μετατρέψουν τις επαφές σε προγράμματα που φτάνουν στους φοιτητές και τους νέους ερευνητές.
About the Author
