Κάνε κλικ και δες περισσότερο thesnewsline.com στην αναζήτηση της Google
Ελλάδα: Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά σημεία του ενεργειακού τοπίου της Δυτικής Μακεδονίας ετοιμάζεται να αλλάξει οριστικά. Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ενέκρινε στις 21 Σεπτεμβρίου τη μελέτη για τις πρόδρομες εργασίες καθαίρεσης και απομάκρυνσης εγκαταστάσεων του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου, ανοίγοντας ουσιαστικά τον δρόμο για την αποξήλωση και των πέντε μεγάλων πύργων ψύξης των μονάδων Ι έως V.
Πρόκειται για μια απόφαση που δεν αφορά απλώς την κατεδάφιση μερικών μεγάλων κατασκευών. Οι πύργοι αποτελούν μέρος ενός ενεργειακού συγκροτήματος που για περίπου τέσσερις δεκαετίες συνδέθηκε με την ηλεκτροπαραγωγή, την οικονομία και την καθημερινότητα της Δυτικής Μακεδονίας.
Μόλις λίγους μήνες νωρίτερα, τρεις μεγάλοι καδοφόροι εκσκαφείς στα ορυχεία Μαυροπηγής Κοζάνης είχαν ανατιναχθεί, σε μια εικόνα που αποτυπώνει με ιδιαίτερα χαρακτηριστικό τρόπο το τέλος μιας ολόκληρης εποχής για τη Δυτική Μακεδονία. Η ανατίναξη των μηχανημάτων είχε προκαλέσει έντονη συζήτηση, καθώς επρόκειτο για βαρύ εξοπλισμό που είχε συνδεθεί επί δεκαετίες με τη λιγνιτική εξόρυξη. Και δημόσια περιουσία…
Και εδώ βρίσκεται το μεγάλο ερώτημα: τι αφήνει πίσω της η απολιγνιτοποίηση και τι έρχεται να πάρει τη θέση της;
Από τον λιγνίτη στους servers
Η ΔΕΗ έχει ήδη προχωρήσει στον σχεδιασμό για την αξιοποίηση της έκτασης του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου για τη δημιουργία data center. Η πρώτη φάση του σχεδιαζόμενου έργου προβλέπει ισχύ 300 MW, με επενδυτικό σχεδιασμό περίπου 1,2 δισ. ευρώ, ενώ η ίδια έκταση αναμένεται να μετατραπεί σταδιακά από χώρο βαριάς βιομηχανικής δραστηριότητας σε ψηφιακό ενεργειακό και τεχνολογικό κόμβο.
Η μετάβαση είναι εντυπωσιακή: εκεί όπου επί δεκαετίες κυριαρχούσαν οι εγκαταστάσεις του λιγνιτικού σταθμού, σχεδιάζεται πλέον μια εντελώς διαφορετική παραγωγική δραστηριότητα.
Όμως η αλλαγή αυτή δημιουργεί και εύλογα ερωτήματα που δεν μπορούν να απαντηθούν μόνο με όρους επένδυσης.
Τι ακριβώς απομακρύνεται;
Η εγκεκριμένη μελέτη δεν περιορίζεται στους πέντε πύργους ψύξης. Περιλαμβάνει επίσης συνοδά κτίρια, εγκαταστάσεις, ταινιόδρομους, ηλεκτρομηχανολογικό εξοπλισμό και άλλες υποδομές σε τμήμα της συνολικής έκτασης του σταθμού. Από τις εργασίες, σύμφωνα με την ΕΡΤ, εκτιμάται ότι θα προκύψουν περίπου 51.397 τόνοι σκυροδέματος και 7.310 τόνοι σιδήρου και χάλυβα, μαζί με μεγάλες ποσότητες άλλων υλικών που θα πρέπει να διαχειριστούν.
Το μέγεθος της επέμβασης δείχνει ότι δεν πρόκειται για μια συμβολική κατεδάφιση. Είναι ένα ακόμη αποφασιστικό βήμα για το κλείσιμο ενός ολόκληρου κεφαλαίου της ενεργειακής ιστορίας της περιοχής.
Και ακριβώς επειδή η κατεδάφιση είναι μη αναστρέψιμη, η συζήτηση για το αν θα μπορούσαν κάποιες από τις χαρακτηριστικές κατασκευές να διατηρηθούν ως βιομηχανική κληρονομιά, ή να αξιοποιηθούν με διαφορετικό τρόπο, αποκτά ιδιαίτερη σημασία.
Η ενεργειακή ασφάλεια στο επίκεντρο
Ήδη από τους προηγούμενους μήνες έχουν διατυπωθεί δημόσιες αντιδράσεις για την αποξήλωση των υποδομών. Πολίτες έχουν προσφύγει στο Συμβούλιο της Επικρατείας ζητώντας την αναστολή της διαδικασίας, ενώ έχει τεθεί και το ζήτημα κατά πόσο θα έπρεπε να εξεταστεί η διατήρηση μέρους των εγκαταστάσεων ως ενεργειακής εφεδρείας.
Παράλληλα, η Ομοσπονδία Συνταξιούχων ΔΕΗ έχει ζητήσει τη δημοσιοποίηση των διοικητικών εγγράφων που συνδέονται με τις αποφάσεις για την αποξήλωση κρίσιμων εγκαταστάσεων.
Αυτό σημαίνει όμως ότι μια τόσο μεγάλη αλλαγή στην ενεργειακή υποδομή της χώρας χρειάζεται πλήρη τεκμηρίωση, διαφάνεια και σαφές σχέδιο για το τι ακολουθεί.
Γιατί το πραγματικό στοίχημα δεν είναι μόνο να γκρεμιστούν οι πύργοι.
Είναι να αποδειχθεί ότι πίσω από την κατεδάφιση υπάρχει ένα συγκεκριμένο σχέδιο για την περιοχή, την ενεργειακή ασφάλεια, τις θέσεις εργασίας και την επόμενη ημέρα της Δυτικής Μακεδονίας.
Οι πέντε πύργοι ψύξης του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου μπορεί σύντομα να αποτελούν εικόνα του παρελθόντος. Το αν η περιοχή θα αποκτήσει ένα πραγματικά νέο παραγωγικό μέλλον ή απλώς θα αντικαταστήσει ένα μεγάλο βιομηχανικό τοπόσημο με μια νέα εγκατάσταση, είναι το ερώτημα που τώρα περνά από τα χαρτιά στην πράξη.
Το ερώτημα δεν είναι μόνο πόσο γρήγορα θα κατεδαφιστούν.
Είναι αν, πριν πέσει και ο τελευταίος πύργος, έχει γίνει πραγματικά σαφές τι ακριβώς χτίζεται στη θέση τους, τι θα απομείνει για την κοινωνία και την οικονομία της Δυτικής Μακεδονίας αλλά και το τί γίνεται με την ενεργειακή αυτονομία της χώρας.